De seizoenen

Auteur: François Jacqmin Bart Vonck

De Luikse dichter François Jacqmin (1929-1992) is een geheimtip in de Belgische literatuur in het Frans. Gedurende de Tweede Wereldoorlog leefde hij enkele jaren in Engeland. Na zijn terugkomst naar België leunde hij aan bij de Cobra-beweging en was hij een van de stichters van het tijdschrift ‘Phantomas’. Maar Jacqmin wilde zich eigenlijk met geen enkele poëtische stroming identificeren. Hij was een discrete en unieke dichter die de relatie van de dichter tot de taal onderzocht. Hij vroeg zich in zijn poëzie af of we de werkelijkheid echt kunnen kennen. Hij debuteerde in 1954 met L’année de la terre. De lijvige bundel Les saisons werd in de marge geschreven en slechts in 1979 gepubliceerd. Jacqmin schreef ook vele teksten over plastische kunst. In 1984 publiceerde hij nog Le domino gris. Hij sterft twee jaar na de publicatie van Le Livre de la neige (waarvoor hij in 1990 de ‘Prix Max Jacob’ kreeg) en die Bart Vonck eerder al vertaalde en in 2002 bij Uitgeverij P publiceerde.

De seizoenen is een heerlijke bundel waarin genoegen en intelligentie samenkomen. In dit lijvige poëzieboek wordt de lezer ondergedompeld in een muzikale suite van precieze gewaarwordingen die in één beweging en als het ware op hetzelfde moment het veranderende schouwspel van de natuur weergeven. De dichterlijke beschouwer is voortdurend in beweging en deelt zijn fijngevoeligheid, zijn onrust en verrukking met de lezer. Dit boek wordt terecht gezien als een van de belangrijkste van de naoorlogse Belgische poëzie in het Frans.

De cyclus van de lente wordt besloten met dit gedicht: “Wat werd er van de wereld als/ de lente haar belofte/ nakwam?// Het geraas van de bronnen/ werd afgedaan als een chaotisch/ bewind.// Het schuim van de flora/ verzwaarde/ het heftige ademen.// De wankele geboorte/ lag op alle gezichten.”

Over de auteur

Bart Vonck (Brugge, 1957) is dichter, essayist en vertaler van poëzie uit het Spaans, het Portugees en het Frans. In 1998 werd hij genomineerd voor de Europese Vertaalprijs Aresteion. Hij kreeg in 2022 de VWS-prijs voor zijn hele oeuvre. Naast negen eigen dichtbundels publiceerde Vonck een indrukwekkende reeks vertalingen. Onder meer het volledige dichtwerk van F. García Lorca, de Canto general van Pablo Neruda, bloemlezingen van César Vallejo, Henri Michaux en de hedendaagse Spaanse poëzie. In 2024 publiceerde hij een lijvige bloemlezing Brand in het onzichtbare uit de poëzie van de Spaanse dichter Antonio Gamoneda. Voor Europalia vertaalde hij een bloemlezing uit de hedendaagse Braziliaanse poëzie. Hij is de vaste vertaler van Chantal Maillard, Antonio Gamoneda en Guy Vaes, van wie hij de volledige poëzie publiceerde. Hij zette ook poëzie om van onder meer François Jacqmin, Pierre-Yves Soucy, Alberto Blanco, José Angel Valente, Rafael Alberti, Abdellatif Laâbi, Juan Laurentino Ortiz, Ricardo Domeneck, François Muir en vele anderen. Bij Uitgeverij P publiceerde hij in 2002 Het boek van de sneeuw van François Jacqmin. Uitgeverij Athenaeum Polak & Van Gennep bracht in 2021 Voncks essayboek Alle gedaanten van de maan. Lezingen van en over Federico García Lorca. In de reeks Privé Domein van De Arbeiderspers publiceerde Vonck in 2026 Ik houd nog veel verborgen, een selectie uit de brieven van Federico García Lorca.